Taksi sürücülərinin etirazı: Niyə uğursuz oldu?

Taksi sürücülərinin aprelin 2-də, yəni bu gün Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyinin qaydalarına qarşı etiraz olaraq fəaliyyətlərini dayandıracaqları ilə bağlı əvvəlcədən məlumatlar yayılmışdı.
Sürücülər taksi dayanacaqlarının artırılması, avtobus zolaqlarında sərnişin götürmək və endirmək icazəsinin verilməsi, eləcə də qiymət siyasətinin yenidən tənzimlənməsini tələb edirdilər. Düşünülürdü ki, Bakıda taksilər boykot həyata keçirəcəklər. Lakin bu səhər Bakı şəhərində vəziyyət gözlənildiyi kimi olmadı. Belə ki, taksi xidmətində heç bir ciddi dəyişiklik müşahidə edilmir, nəqliyyat axını adi qaydada davam edir.
Bəs nə baş verdi? Taksi sürücüləri planlaşdırılan boykotu niyə gerçəkləşdirmədilər? Sürücülərin gözlənilən etirazı reallaşmasa da, onların tələblərinə baxılacaqmı?
Mövzu ilə bağlı “Cebheinfo.az”-a açıqlamasında nəqliyyat eksperti Eldəniz Cəfərov bildirib ki, az sayda insanın ortaya atdığı etiraz planının uğursuz olacağı əvvəldən məlum idi:
“Hazırda azsayla taksi sürücülərin işə çıxıb-çıxmadığına dair dəqiq bir məlumatım yoxdur. Lakin Bakı şəhərində taksi ilə bağlı hər hansı problem müşahidə edilmir. Taksi qıtlığı yoxdur, xidmətlər adi qaydada davam edir. Qiymətlərdə də hər hansı bir dəyişiklik yoxdur.
Sürücülərin qaldırdığı məsələlər onsuzda mərhələli şəkildə həll olunacaq. Müvafiq qurumlar bu istiqamətdə artıq işlər görürlər. Taksi dayanacaqlarının quraşdırılması və digər məsələlərlə bağlı proses davam edir.
O ki qaldı qiymət dəyişikliyinə, taksi tarifləri dəyişkən xarakter daşıyır. Bu, nə hansısa taksi sürücüsünün, nə bir məmurun, nə də sərnişinin istəyi ilə tənzimlənir. Qiymətlər tələbdən asılıdır.
Tələb artanda, yüksəlir, azalanda isə enir. Bu, dünya praktikasında mövcud olan adi iqtisadi mexanizmdir. Artıq Nazirlər Kabineti tərəfindən tariflər təsdiq edilib və hazırkı qiymətlər nə yüksək, nə də aşağıdır, ortadır. Hər kəs üçün əlçatandır. Əgər tələb artsa, tarif də yüksələcək, azalarsa, müvafiq olaraq düşəcək. Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyin taksi dayanacaqlarının yaradılması ilə bağlı işlər aparır.
Ötən il bu mövzuda bir sıra görüşlər keçirmişik və təkliflərimizi irəli sürmüşük. Müvəqqəti taksi dayanacaqları müəyyən ərazilərdə tətbiq olunur ki, nəticədə sərnişinlərin rahat şəkildə minib düşməsinə şərait yaradılsın. Bu məsələlər mərhələli şəkildə həll olunur”.
Ekspert qeyd edib ki, planlaşdırılan etirazda taksi sürücülərinin tələblərində əsas məsələri görməyib:
"Daim sürücülər tərəfindən edilən əsas şikayətlər əsasən bunlar olur. Birincisi, kartla ödəniş problemləridir. Taksi şirkətləri sürücülərin hesabına köçürülən məbləği gecikdirirlər. Bu səbəbdən bəzi sürücülər kartla ödəniş etmək istəyən müştərilərə xidmət göstərməkdən imtina edirlər. Nəticədə müştəri ilə sürücü arasında narazılıq yaranır.
İkincisi, iş saatlarının həddi aşmasıdır. Taksi sürücüləri gündəlik 14 saat işləmək məcburiyyətində qalırlar. Taksi şirkətləri müxtəlif şirnikləndirici kampaniyalarla sürücülərin normadan artıq çalışmasına şərait yaradır. Bu isə Əmək Məcəlləsinin kobud şəkildə pozulması deməkdir. Bununla Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin yanında Dövlət Əmək Müfəttişliyi Xidməti məşğul olmalıdır.
Üçüncüsü, komissiya haqqının yüksək olmasıdır. Xarici taksi şirkətləri Azərbaycanda fəaliyyətə başladıqda sürücülərdən xidmət haqqı olaraq 10 % komissiya alırdılar.
Lakin bu rəqəm hazırda 20-25 %-dək artırılıb. Bu da çox böyük məbləğdir. Əgər biz taksi sürücülərinin rifahını düşünürüksə, müvafiq qurumlar bu şirkətlərlə danışıqlar aparmalı və komissiya faizlərinin endirilməsi üçün addımlar atmalıdır ki, sürücülər də evlərinə qazanc apara bilsinlər”.
Əfsanə Rəcəb
“Cebheinfo.az”